جنگ تراشه

رقابت فناوری چین و ایالات متحده: پکن قصد دارد آزمایشگاه‌های ملی را بازسازی کند

خانه > پرونده‌های ویژه > جنگ تراشه > رقابت فناوری چین و ایالات متحده: پکن قصد دارد آزمایشگاه‌های ملی را بازسازی کند

چین در حال برنامه‌ریزی است تا صدها آزمایشگاه اصلی دولت را با اولویت‌های فناوری کشور هماهنگ کند و یک برنامه 10 ساله را برای افزایش هزینه‌های تحقیقات علوم بنیادی اجرا کند، زیرا پکن آستین‌های خود را برای رقابت با آمریکا در زمینه فناوری بالا زده است.

وزارت علوم و فناوری چین اعلام کرده که یک بازسازی سیستماتیک در آزمایشگاه‌های مهم ملی این کشور انجام می‌دهد و یک برنامه 10 ساله برای تقویت تحقیقات اساسی علمی کشور ارائه می‌کند.

وانگ ژیگانگ Wang Zhigang وزیر علوم و فناوری چین در این باره گفت: اولویت‌های سال 2021 همچنین شامل بسیج یک سیستم در سراسر کشور برای دستیابی به موفقیت در زمینه‌های مهم تحقیقاتی و تشویق شرکت‌ها برای ایفای نقش غالب در تحقیقات علوم و فناوری است.

اگرچه چین به طور فزاینده‌ای توانایی فناوری خود را از فضا تا آب‌های عمیق به نمایش می‌گذارد اما شی جین پینگ رئیس‌جمهور ناتوانی این کشور در تولید مؤلفه‌های اصلی فناوری پیشرفته را به عنوان نقطه‌ضعف این کشور می‌داند.

هنگامی که چین آخرین برنامه پنج‌ساله خود را در پایان سال گذشته منتشر کرد، برای اولین بار یک فصل به فناوری اختصاص یافته بود.

نیک مارو، مدیر بخش تجارت جهانی در واحد اطلاعات اکونومیست، می‌گوید: چین مدت‌ها است که به طور خاموش به دنبال دستیابی به فناوری است، اما این که اکنون این موضوع به صراحت اعلام می‌شود قابل توجه است. چین در حال اتخاذ ارزیابی سختگیرانه و هوشیارانه‌تری نسبت به خطرات ژئوپلیتیکی فعلی است که به طور حتم بسیاری از سیاست‌های دیجیتال آینده آن را پیش خواهد برد.

آزمایشگاه‌های تحت حمایت دولت که می‌توانند پیشرفته‌ترین تحقیقات جهان را انجام دهند، بخش مهمی از تلاش‌های کلی چین برای تقویت توانایی‌های فناوری است. طبق آخرین اطلاعات، در پایان سال 2019، فقط 515 آزمایشگاه اصلی در چین در حال کار بود.

یک مانع توسعه آزمایشگاه‌ها عدم اشتیاق شرکت‌های چینی، به‌ویژه بخش خصوصی است. اکثر آزمایشگاه‌های مهم دولت چین در دانشگاه‌ها، آکادمی علوم دولتی چین و شرکت‌های دولتی فعال هستند.

طی دو سال گذشته چندین آزمایشگاه اصلی دولتی در میانه اختلافات فناوری چین و آمریکا گرفتار شده‌اند. وزارت بازرگانی ایالات متحده در ژوئن سال گذشته موسسه معتبر فناوری هاربین (HIT) را به لیست سیاه خود اضافه کرد. HIT هفت آزمایشگاه اصلی را اداره می‌کند، از جمله یکی از آنها در حوزه رباتیک فعال است.

اما مارو معتقد است محدودیت‌های ایالات متحده برای جلوگیری از توسعه چین فقط می‌تواند تا حد فعلی پیش برود، زیرا سیاستگذاران چینی و شرکت‌های آمریکایی تلاش می‌کنند تا روزنه‌هایی پیدا کنند.

رونق اقتصاد چین این امکان را برای این کشور فراهم کرده است که به طور مداوم هزینه‌های تحقیق و توسعه را افزایش دهد، اما هزینه تحقیق و توسعه آن به عنوان درصدی از تولید ناخالص داخلی هنوز از اقتصادهای پیشرفته مانند ایالات متحده و ژاپن عقب است.

با این حساب، مقامات چینی اقدامات جدی و گسترده‌ای را برای سرمایه‌گذاری در تحقیقات اساسی انجام داده‌اند و کاملاً درک کرده‌اند که ثمرات این سرمایه‌گذاری ممکن است مدت‌ها طول بکشد.

مارو معتقد است که در بسیاری از زمینه‌ها مانند ساخت مدار مجتمع (تراشه)، سرمایه‌گذاری این کشور به غیر از موارد قابل توجه اتلاف و تقلب، نتایج زیادی نداشته است. با این حال، او می‌گوید ما نباید چین را خصوصاً در بخش‌هایی که مزیت رقابتی دارد مثل امور مالی موبایلی یا بیگ دیتا کاملاً نادیده بگیریم.

منبع

تایم‌لاین تحلیلی

تایم‌لاین جنگ تراشه

روایت جامع رقابت ژئوپلیتیک و فناورانه چین و آمریکا در صنعت نیمه‌هادی‌ها

مرور افقی رویدادها
مراحل تحول:
مرحله اول: شروع محدودیت‌ها مرحله دوم: تحریم‌های همه‌جانبه مرحله سوم: جهش چین و شوک AI مرحله چهارم: تغییر تاکتیک و عوارض
مرحله اول: شروع محدودیت‌ها و هدف‌گیری برندها ۲۰۱۸ – ۲۰۱۹

آغاز تحریم‌های هوآوی و ZTE

دونالد ترامپ تحریم‌ها را با لیست سیاه قرار دادن «هواوی» و «ZTE» کلید زد و دسترسی آن‌ها را به فناوری‌ها و قطعات آمریکایی قطع کرد.

۲۰۱۸ – ۲۰۱۹
مرحله اول: شروع محدودیت‌ها و هدف‌گیری برندها ۲۰۲۰

تشدید فشار بر شرکت SMIC

آمریکا فشار را بر شرکت SMIC (بزرگ‌ترین تراشه‌ساز چین) افزایش داد و تحریم‌ها را گسترش داد تا سازندگان تراشه جهانی نتوانند بدون مجوز واشنگتن به هواوی تراشه بفروشند.

۲۰۲۰
مرحله دوم: تحریم‌های همه‌جانبه و قانون تراشه اوت ۲۰۲۲

امضای قانون تراشه و علم (CHIPS Act)

جو بایدن «قانون تراشه و علم» (CHIPS Act) را با بودجه ۵۲ میلیارد دلاری برای احیای تولید داخلی تراشه در خاک آمریکا امضا کرد.

اوت ۲۰۲۲
مرحله دوم: تحریم‌های همه‌جانبه و قانون تراشه اکتبر ۲۰۲۲

گسترده‌ترین تحریم‌های صادراتی تاریخ

اعمال شدیدترین ممنوعیت‌ها: صادرات تراشه‌های پیشرفته هوش مصنوعی (مانند انویدیا)، تجهیزات لیتوگرافی، و فعالیت متخصصان آمریکایی در شرکت‌های تراشه‌سازی چین مسدود شد.

اکتبر ۲۰۲۲
مرحله دوم: تحریم‌های همه‌جانبه و قانون تراشه ۲۰۲۳

ائتلاف لیتوگرافی و پاسخ متقابل فلزات حیاتی

آمریکا با همکاری هلند (ASML) و ژاپن، صادرات پیشرفته‌ترین دستگاه‌های لیتوگرافی به چین را مسدود کرد. در مقابل، چین صادرات فلزات حیاتی تراشه‌سازی (گالیوم و ژرمانیوم) را محدود ساخت.

۲۰۲۳
مرحله سوم: جهش چین و ظهور شوک‌های AI ۲۰۲۴

تراشه‌های ۷ و ۵ نانومتری بومی هواوی و SMIC

با وجود افزودن بیش از ۱۴۰ شرکت چینی دیگر به لیست سیاه توسط وزارت بازرگانی آمریکا، هواوی و SMIC موفق به ساخت تراشه‌های بومی ۷ و ۵ نانومتری شدند.

۲۰۲۴
مرحله سوم: جهش چین و ظهور شوک‌های AI اوایل ۲۰۲۵

شوک مدل بومی DeepSeek به بازار فناوری

انتشار مدل‌های بومی هوش مصنوعی چین (مانند DeepSeek) شوک بزرگی به بازار وارد کرد و اثبات نمود چین محدودیت‌های سخت‌افزاری را با نوآوری و بهینه‌سازی‌های نرم‌افزاری جبران کرده است.

اوایل ۲۰۲۵
مرحله چهارم: تغییر تاکتیک؛ از تحریم مطلق تا معامله اواخر ۲۰۲۵

فروش مشروط تراشه‌های تعدیل‌شده (H200)

دولت آمریکا برای جلوگیری از تسخیر کامل بازار بزرگ چین توسط رقبای بومی، اجازه فروش مشروط تراشه‌های هوش مصنوعی تعدیل‌شده (مانند H200) به مشتریان تاییدشده را صادر کرد.

اواخر ۲۰۲۵
مرحله چهارم: تغییر تاکتیک؛ از تحریم مطلق تا معامله ۲۰۲۶

سیاست تعرفه‌ای و رهبری چین در Mature Nodes

واشنگتن با ترکیب عوارض گمرکی و محدودیت‌های گزینشی سیاست جدیدی پیش گرفته است؛ در مقابل چین سهم خود در ساخت دستگاه‌های نیمه‌هادی بومی و رهبری تولید تراشه‌های پایه را تثبیت کرد.

۲۰۲۶
برای مشاهده ادامه رویدادها به چپ بکشید

وضعیت فعلی و چشم‌انداز نبرد تراشه‌ها

  • هدف آمریکا: کند کردن رشد فناوری‌های نظامی و هوش مصنوعی چین از طریق ایجاد گلوگاه‌های سخت‌افزاری.
  • پاسخ چین: تزریق صدها میلیارد دلار بودجه دولتی برای خودکفایی، بومی‌سازی ابزارهای لیتوگرافی و دور زدن تحریم‌ها.
  • نتیجه نهایی: دوشاخه‌شدن بازار جهانی نیمه‌هادی‌ها به دو اکوسیستم کاملاً مجزا و مستقل آمریکایی و چینی.

دیدگاه‌ها و نظرات تحلیلی 9

دیدگاه‌های شما پس از بررسی تیم اندیشکده چین‌نگار منتشر خواهد شد.

برای ارسال دیدگاه، وارد حساب کاربری خود شوید

جهت حفظ کیفیت گفتگوهای تحلیلی و تخصصی، ارسال دیدگاه منحصراً برای اعضای محترم اندیشکده چین‌نگار امکان‌پذیر است. ورود سریع و بی‌درنگ با شماره همراه فراهم است.

نظرات ارسال شده (9)

پیمایش به بالا