قدرت هوش مصنوعی چین و تأثیر معکوس محدودیت‌های آمریکا

به گزارش بلومبرگ، اما هنوز خیلی زود است که پکن را از رقابت خارج کرد و تلاش‌های آمریکا برای محدود کردن پیشرفت چین، این کشور را وادار به پیشرفت در ایجاد یک اکوسیستم داخلی کرده آن هم زمانی که توسعه هوش مصنوعی مستقل به عنوان یک ضرورت امنیت ملی جهانی ظاهر شده است. عاقلانه نیست که خطرات چین را دست کم بگیریم، به خصوص زمانی که این فناوری هنوز در مراحل ابتدایی خود است.

هوآوی غول فناوری چین – که مدت‌ها با محدودیت‌های ایالات‌متحده مواجه شده است – ۱۰ سال طول کشید تا کاری را انجام دهد که ۳۰ سال همتایان اروپایی و آمریکایی انجام دادند. آخرین پردازنده‌های هوآوی در آموزش مدل‌های هوش مصنوعی در مقایسه با سایر محصولات موجود در بازار ۱٫۱ برابر مؤثرتر هستند. رقابت هوآوی برای توسعه تراشه‌های خود ناظران این صنعت را نیز شگفت‌زده کرده است.

شرکت کوانتومی چینی High-Flyer Capital Management بی سروصدا یک مدل AI منبع باز با نام DeepSeek Coder V2 را منتشر کرد که بسیاری از جامعه جهانی فناوری را با توانایی خود در نوشتن کد و محاسبات ریاضی تحت تأثیر قرار داد. توسعه‌دهندگان آن همچنین ادعا می‌کنند که در معیارهای رایج، رقبا را شکست داده‌اند و هزینه‌هاای آن از سایر ابزارهای توسعه‌یافته توسط غول‌های فناوری ایالات‌متحده پایین‌تر است.

محدودیت‌های فناوری ایالات‌متحده در زمینه نیمه‌هادی‌ها بزرگ‌ترین مانع در برابر جاه‌طلبی‌های چین است. دسترسی شرکت‌های چینی به پیشرفته‌ترین تراشه‌ها و ابزارهای ساخت آمریکا و متحدانش قطع شده است؛ اما این امر پکن را نیز تشویق کرده تا تلاش‌های طولانی‌مدت خود را برای ایجاد یک اکوسیستم خودکفا و تراشه‌های هوش مصنوعی دوچندان کند.

شرکت هلندی ASML که عملاً انحصار پیشرفته‌ترین ماشین‌های مورد نیاز برای توسعه تراشه‌های پیشرفته را در اختیار دارد، خود را در میانه‌ی جنجال‌های ژئوپلیتیک می‌بیند. دولت هلند تحت ‌فشار آمریکا فروش تجهیزات پیشرفته خود را در چین ممنوع کرده است؛ اما به گفته برخی مدیران آن هر چه محدودیت‌ها بیشتر باشد، فشار چین برای انجام این کار بیشتر می‌شود.

دسترسی به تراشه‌ها یک جنبه حیاتی در رقابت جهانی هوش مصنوعی است، اما دسترسی به استعدادها احتمالاً ستون فقرات توسعه آینده است و با این معیار، چین گام‌های بزرگی در توسعه و جذب استعدادهای نخبه برداشته است. بر اساس آخرین داده‌های اندیشکده Macro Polo، محققان سطح بالای چینی در سال ۲۰۲۲ از ۲۹ درصد در سال ۲۰۱۹ به ۴۷ درصد رسیدند، در حالی که محققان آمریکایی از ۲۰ درصد به ۱۸ درصد کاهش یافتند. اگرچه بسیاری از باهوش‌ترین استعدادها در این زمینه هنوز کار در ایالات‌متحده را بر می‌گزینند، اما چین به سرعت در حال کاهش این فاصله است.

در واقع، بر اساس بسیاری از معیارها، ایالات‌متحده همچنان پیشتاز جهانی در زمینه هوش مصنوعی است، اما این فناوری که نویدبخش دگرگونی کل صنایع است، هنوز به نقطه اوج خود نرسیده است.

آمریکا سال‌ها تلاش کرد تا سلطه فناوری هوآوی را مختل کند و به نظر می‌رسد برای مدتی نیز موفق شد؛ اما موفقیت‌های اخیر این شرکت نشان داده که این تلاش‌ها ممکن است نتیجه معکوس داشته باشد و آن را قوی‌تر و خودکفاتر کند. اعداد دروغ نمی‌گویند: سود هواوی در سه ماهه نخست ۵۶۴ درصد افزایش یافته است.

چین مدت‌هاست که از تلاش‌های خارجی برای تأثیرگذاری بر اقتصاد خود دوری کرده است، سابقه این امر به قرن نوزدهم و زمانی که بریتانیا تلاش کرد چین را مجبور به خرید تریاک کند بازمی‌گردد. در سال‌های اخیر نیز میهن‌پرستی به عنوان یکی از عواملی ذکر شده که فروش داخلی گوشی‌های هوشمند هوآوی را تحت فشار قرار داده و منجر به پیشی گرفتن سیستم عامل هارمونی این شرکت از iOS اپل در سهم بازار چین در اوایل امسال شده است.

بازگشت غافلگیرکننده هوآوی نشان می‌دهد دستکم گرفتن رفتار شرکت‌ها و مصرف‌کنندگان چینی زمانی که احساس می‌کنند توسط یک قدرت خارجی سرکوب شده‌اند، عاقلانه نیست. اندازه بازار و یک منافع ملی جمعی می‌تواند توازن قدرت را به سمت پکن در سال‌های آینده تغییر دهد. واشنگتن نباید نادیده بگیرد که چگونه محدودیت و تحمیل اغلب باعث ایجاد نوآوری می‌شود.

منبع:‌ bloomberg